Sektör

Yapraklı ağaç üretimi konusunda hemen herkesin hemfikir olduğu isim M. Akif Bağçe... Öğrenciyken kafasına takıp, tasarladığı işi, sıfırdan başlayarak planlı, programlı bir üretimle adım, adım büyüttü… Bugün ise 18 yıllık birikimiyle, kuruluş tarihi yüz, iki yüz yıl öncesine dayanan Avrupalı üretici firmalar içinde ilk on beşe giren Sakarya Botanik’le yoluna devam ediyor. Floraplus Dergisi’nin 25. Sayısı’nda yayınlanan söyleşinin kısa özeti…

Bize kendinizi anlatabilir misiniz?

Sivas Zara doğumluyum, ilk ve orta öğrenimimi orada yaptım. Sonra da Çukurova Üniversitesi Ziraat Fakültesi’ni bitirdim. Henüz öğrenciyken bitkisel üretim ve peyzaj konusunda yoğunlaşmam gerektiğine inanmıştım. Çünkü bitkisel üretimin Türkiye de gelişeceğini biliyordum. İş hayatına İstanbul’da başladım. Farklı firmalarda birçok peyzaj projesinde çalıştım. Yaklaşık 19 senedir de bu sektörün içindeyim.

Fidan üretimine nasıl başladınız?

Sait Can 1980’lerde İzmir-Bornova’da başladığı süs bitkileri üretimini Urla’da kurduğu seralara 1982 yılında taşımış ve daha sonra işi biri çekirdekten yetişen, biri seracılık mezunu, biri de ziraat mühendisi olan oğullarına devretmiş. Baba mesleğini sürdüren Can Kardeşler süs bitkileri üretimini sürdürürken 2005 yılından bu yana da ithalat yapmıyorlar. Türkiye’de birçok firma ithalat yapıyor Can Seracılık ise Güray Can’ın ifadesiyle, Türkiye’de ve Dünya’da az bulunan birçok kupon bitkiyi bulup peyzajın kullanımına sunuyor. Otuz yılı aşan geçmişiyle yoluna devam eden Can Seracılığı Güray Can ile Konuştuk…

Can Seracılık faaliyete ne zaman başladı?

Babam Sait Can süs bitkileri üretimine 1980 yılında Bornova’da başladı. Daha sonra üretimi 1982 yılında Urla’ya taşıdık. Başladığımız dönemde daha çok iç mekân bitkileri üretiyorduk. Gerçi dış mekân bitkileri de vardı ama zaman içinde tamamen dış mekân bitkilerine döndük. Ürettiğimiz bitkilerin yüzde 90’ını İstanbul’a gönderiyorduk. Ben baştan itibaren babamla birlikte çalıştım. Yani uygulamalı ve alaylı eğitim aldım sayılır. Gökhan Can Seracılık mezunu, Erhan Can ise Ziraat Mühendisi ve sulama sistemleri konusunda eğitim aldı. Hepimiz aynı zamanda uygulamalı eğitimden geçtik diyebiliriz.

Başladığınızda neler yapıyordunuz?

Ekovizyon Peyzaj Proje Tarım Turizm İnş San. Tic. Ltd. Şti.

Göksu Mah Sok: 2387 No:23 Antalya
Tel:0242 338 38 12
Faks: 0242 338 38 13
GSM: 0532 451 56 47

veralagil@hotmail.com
www.ekovizyonpeyzaj.com

Geçen sene yapılan araştırmaya göre Ankara Türkiye’nin yaşanılmaya değer şehirleri içinde birinci sıradaydı. Süs bitkisi üreticilerinin bu başarıda pay sahibi olduğunu düşünüyoruz. Özellikle Karşıyaka bölgesi Ankara’nın yaşam kalitesine doğrudan katkıda buluyorlar. Ankara’da bir yer düşünün ki, çiçek deyince Ankaralının aklına gelmesin. Nerdeyse yedi gün 24 saat sürekli açık bir çiçek yeşil sergisi. Gerçekten örneği az bulunur bur örnekle karşı karşıyayız. Üreticiyle tüketicinin kolayca yüz yüze gelebildiği içekli ve renkli bir gösteri alanı… Bize göre Yeni Mahalle-Karşıyaka’daki bu doku mutlaka korunmalı ve hatta geliştirilmeli…

Üreticiden tüketiciye sürekli sergi

Yurt dışı ziyaretçilerin de ilgi gösterdiği fuarda, yurt dışından gelen firmaların ürünlerini tanıtmaları dikkat çekiciydi. Fuar aynı zamanda sektör mensuplarının buluşma günüleri olarak geçti.

Açılışını Tarım ve Köyişleri Bakanı Mehdi Eker’in yaptığı Tohumculuk ve Süs Bitkileri Fuarı 28-31 Ekim 2010 tarihleri arasında yapıldı. İstanbul Fuar Merkezi’nde yapılan fuara 84 tohum firması katılırken, süs bitkileri ve peyzajla ilgili 35 firma katıldı. Tarım ve Köyişleni Bakanı Mehdi Eker’in standları tek tek gezerek bilgi aldığı fuar, uzun zamandan bari İstanbul içinde yapılan ilk kapsamlı süs bitkileri fuarı oldu. Dış mekan bitkileri, mevsimlik üreticileri ve bazı malzeme firmalarının yer aldığı fuarda firmaların standları oldukça ilgi çekti. Bu arada bazı yabancı süs bitkisi üreticisi firmaların da katıldığı fuar üreticilerin çoğunluğu tarafından olumlu olarak değerlendirildi. Yurt dışından gelen ziyaretçilerin de ilgi gösterdiği fuarda özellikle yurt dışından gelen firmaların ürünlerini tanıtmaları dikkat çekiciydi. Fuar aynı zamanda sektör mensuplarının buluşma günleri olarak geçti. Start Fuarcılık’ın düzenlediği fuar 2011 yılından itibaren Türkiye Flower&Garden Show / Süs Bitkileri , Peyzaj Ve Bahçe Mobilyalari  Fuarı olarak aynı yılın 6-9 Ekim tarihleri arasında gerçekleştirilecek.

Yakup Göncüoğlu, üretimden sera kurulumuna ve malzeme üretimine kadar örnek çalışmalar yapmış ‘nevi şahsına münhasır’ denilen insanlardan. Yenice Sera’yı anlatırken çıraklıktan başladığı mesleğinin bugüne doğru kısa ve anlamlı bir profilini çizdi. Türkiye’nin önde gelen üretim ve pazarlama firmalarından olan Yenice Serayı Yakup Göncüoğlu’na sorduk. İlgi çekeceğini umuyoruz.  

Kaç yılında başladınız bu işe.

Mesleğe 1985 yılında çırak olarak başladım VSB’ Adana’da dört yıl gibi çalıştım. Garden Koala firması kurulunca ekip olarak oraya geçtik. Garden Koala’yla 1993 yılında yollarımız ayrıldı. Aynı yıl kiralık seralarla işe başladık ve işin toptancılığını öğrendik. Adana ve Yalova’dan temin ettiğimiz ürünleri Koya, Mersin, Hatay gibi şehirlerde pazarlıyorduk. Lakin zaman içinde çiçekçi dükkanlarına servis yaparak işimizi büyütemeyeceğimizi fark ettik ve işimizin yönünü değiştirmeye karar verdik. İlk seramızı kurduğumuzda üç dönümlüktü ve orada üretime başladık. Garden Koala’da üretim konusunda ciddi bir deneyim kazanmıştık. İşe başladığımız yıllar sektörün oluşum yıllarıydı ve çok hareketliydi. Üreten de, pazarlayan da kazanabiliyordu. O yıllarda kendi imkânlarımızla kendimize ait ilk araziyi aldık ve 2001 yılında üzerine 5,5 dönümlük sera kurduk. Benim kişisel ilgim nedeniyle oluşturduğumuz sera konstrüksiyon ekibimizle kurduk serayı. Daha sonra seramızı yavaş yavaş büyüttük.

Çevre ve Orman Bakanı Sayın Veysel Eroğlu’na Türkiye’nin her bölgesindeki fidan ve süs bitkisi üreticisinden bakanlığın ihtiyacı olan fidanları peşin ödemelerle satın aldığı için bütün üreticiler adına çok teşekkür ediyoruz. Ve elbette bu çalışmayı yürüten AGM Genel Müdürü Hanifi Avcı Beye ve diğer bürokratlara da.

 Süs bitkileri üretimi Türkiye’nin alternatif üretim ve yatırım alanlarından biridir. Ancak herkesin hemfikir olduğu ve gelecekte ciddi bir potansiyel yaratmaya aday olan bu sektör, yasalardaki boşluklar ve yeterli düzenleme yapılamaması nedeniyle sürekli kendi yağında kavrularak yol almaya çalışıyor. Oysa çok küçük düzenlemeler bile durumu değiştirmeye yeterli olabilir. Tarım Bakanlığı’ndaki yakından tanıdığımız bazı bürokratların bu yünde çalışma yürüttüklerini de biliyoruz. Ancak sonuca ulaşmak o kadar kolay olmuyor. Öte yandan çuvaldızın oraya buraya batırırken iğneyi kendimize batırmalıyız. Bütün bu olup bitemeyenlerden esasen sorumlu olanların sektördeki unsurlar olduğunu unutmayalım. Çünkü… Sayıları onu bulan sektör kuruluşu (Dernek, kooperatif ve birlikler) ortak aklın gereği olan ve ortak çıkarları temsil eden, beş cümleyi yan yana koyarak ilgili noktalara sunmakta bir türlü yeterli başarı sağlayamadı.

Ödemiş’te 6. Süs Bitkileri ve Fidancılık Sergisi 25-28 Kasım 2010 tarihleri arasında gerçekleştirildi. Serginin sorumluluğunu Ödemiş Süs Bitkileri Üretici Birliği Üstlendi.

Ödemiş Belediyesi tarafından hazırlanan Yeni Fuar Alanı’nda düzenlenen sergiye İzmir Vali Yardımcısı Mustafa Aydın, İzmir İl Tarım Müdürü Ahmet Gündoğdu, Ödemiş Kaymakamı Abdurrahman Koçoğlu, Belediye Başkanı Bekir Keskin, diğer Belde Belediye Başkanları, Park Bahçe Bitkileri ve Süs Bitkileri Yetiştiricileri Birliği Başkanı Selahattin Bağlı, ve üreticiler katıldı.

Serginin açılışında bir açıklama yapan Ödemiş Belediye Başkanı Bekir Keskin, “Yöre ekonomisine katkıda bulunarak sektöre pazar oluşturan ‘Ödemiş Süs Bitkileri ve Fidancılık Sergisi, uluslararası düzeyde üretim yapar hale gelen bütün süs bitkisi üreticileri için vazgeçilmez bir sunum ortamıdır. Ödemiş Belediyesi olarak düzenlediğimiz Yeni Fuar Alanı gelişerek üretimin pazarını oluşturmada önemli araç olacaktır” dedi.

Ödemiş Süs Bitkileri Sergisi’ni daha önceki yıllarda PARKDER tarafından düzenleniyordu. PARKDER Yönetimi’nin 18 Eylül 2010 tarihinde yapılan kongrede Ödemiş Süs Bitkisi Üreticileri Birliğiyönetimine de aday oldu. Ancak yapılan seçim sonucu PARKDER Listesi seçimi kaybetti. Böylece oluşan yeni birlik yönetimi yaklaşık iki ay gibi kısa bir sürede sergi hazırlamak zorunda kaldı. Geçtiğimiz yıl düzenlenen sergiye on belediye başkanı, belediye başkan yardımcısı ve 120 belediyenin park bahçe sorumlusu ziyaretçi olarak katılmıştı.   

Süs bitkileri sektörümüz Avrupa’daki birçok örneğine göre çok hızlı mesafe alıyor. Bu gelişmeyi artan üretim kapasitesinden ve yetiştirilen ürünlerin yükselen kalitesinden de anlamak mümkün. Öte yandan sektöre malzeme temin eden firmalar da ciddi çabalar sarfediyor. Örneğin uzun zamandan beri bir türlü bulunamayan rootbaal telini getiren firmanın teşekkürü hak ettiğine inanıyorum.

Aydın Dinçaslan

Repikajdaki (Yer dikimi) ağaç, ağaççık ve çalı türlerinin sökümleri yaklaşık olarak, Marmara Bölgesi’nde eylül ayının sonu ve martın 15’gibi, İç Anadolu Bölgesi’nde ise eylül ayının sonu ve nisan ayının başında, Akdeniz Bölgesi’nde ocak ile mart ayı başında yapılması tavsiye ediliyor. Kök balyası (Rootbaal) bitkilerin repikajdan çıkartılıp saksıya almak veya dikilmek üzere bir yere taşınması için yapılması zorunlu olan bir işlem.

Kök Balyası, kökleri saran toprağın dağılmaması amacıyla yapılır. Bu sayede özellikle kılcal kökler, balya içinde toprakla temaslarını  kaybetmez ve kısa süre sonra gelişmelerini sürdürebilirler. Ayrıca kök balyası, köklerin güneş ve rüzgâr gibi dış etkilerden zarar görmelerini, kırılma ve zedelenmelerini önler.

İyi bir Kök Balyası repikajdaki bitkilerin sökümü için uygun teknikler ve makineler kullanılarak yapılır. Söküm yapılacak alanda taşıma veya depolama için gerekli ön hazırlıklar yapıldıktan sonra, sıra sağlam bir kök balyası oluşturmaya gelir.